งวดไหนจ่ายดอกเบี้ยเท่าไร ตัดเงินต้นเท่าไร เหลือหนี้เท่าไร — คำตอบว่าทำไมผ่อนมา 5 ปีแล้วเงินต้นแทบไม่ลด อยู่ในตารางนี้ รองรับดอกโปรฯ 3 ปีแรกและอัตราลอยตัว
ดอกอัตราเดียวตลอด? ใส่ตัวเลขเท่ากันทั้งสองช่อง
สินเชื่อบ้านคิดดอกเบี้ยแบบลดต้นลดดอก คือคำนวณดอกเบี้ยของแต่ละงวดจากเงินต้นคงเหลือจริง ณ ตอนนั้น เมื่อจ่ายค่างวดเข้าไป ธนาคารจะหักดอกเบี้ยของงวดนั้นออกก่อน เหลือเท่าไรจึงนำไปตัดเงินต้น สูตรของดอกเบี้ยงวดคือเงินต้นคงเหลือคูณอัตราต่อปีหารด้วยสิบสอง ผลที่ตามมาคือในช่วงต้นสัญญาที่เงินต้นยังสูงมาก ดอกเบี้ยของงวดจะกินค่างวดไปเป็นสัดส่วนใหญ่ เหลือตัดเงินต้นเพียงน้อยนิด
นี่คือคำตอบของคำถามที่คนผ่อนบ้านสงสัยกันมากที่สุดว่าทำไมผ่อนมาห้าปีแล้วหนี้แทบไม่ลด ตัวอย่างเช่นกู้ 3 ล้านบาทผ่อน 30 ปี ถ้าอยู่ในอัตราลอยตัว 6% ค่างวดราว 18,000 บาท งวดแรกจะเป็นดอกเบี้ยถึง 15,000 บาทและตัดเงินต้นเพียง 3,000 บาทเท่านั้น สัดส่วนนี้จะค่อย ๆ พลิกกลับเมื่อเงินต้นลดลง ทำให้ช่วงท้ายสัญญาเงินต้นลดเร็วกว่าช่วงต้นหลายเท่า
ตารางนี้ยังใช้ประโยชน์ได้อีกหลายอย่าง อย่างแรกคือดูเงินต้นคงเหลือ ณ สิ้นปีที่ 3 ซึ่งเป็นตัวเลขที่ต้องใช้ตอนยื่นรีไฟแนนซ์ เพราะวงเงินกู้ใหม่จะอิงจากยอดนี้ อย่างที่สองคือใช้วางแผนโปะ เพราะจะเห็นชัดว่าเงินที่โปะในปีต้น ๆ ตัดดอกเบี้ยได้มากกว่าปีท้าย ๆ มาก อย่างที่สามคือใช้ตรวจสอบยอดที่ธนาคารเรียกเก็บว่าตรงกับที่ควรจะเป็นหรือไม่
อีกประโยชน์ที่หลายคนลืมคือเรื่องภาษี ดอกเบี้ยเงินกู้ยืมเพื่อซื้อหรือสร้างที่อยู่อาศัยนำมาหักลดหย่อนภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาได้ตามที่จ่ายจริงแต่ไม่เกิน 100,000 บาทต่อปี คอลัมน์ดอกเบี้ยรายปีในตารางนี้จึงใช้ประมาณการล่วงหน้าได้ว่าปีนี้จะใช้สิทธิ์ได้เต็มเพดานหรือไม่ ทั้งนี้ตอนยื่นจริงต้องใช้หนังสือรับรองดอกเบี้ยที่ธนาคารออกให้เป็นหลักฐาน คำนวณภาษีต่อได้ที่ คำนวณภาษีเงินได้ วางแผนโปะที่ โปะบ้าน หรือเช็คว่าย้ายธนาคารคุ้มไหมที่ รีไฟแนนซ์บ้าน
ขึ้นกับดอกเบี้ยและระยะผ่อน กู้ 3 ล้านผ่อน 30 ปีที่ดอกโปรฯ 3% ปีแรกตัดเงินต้นได้ราว 60,000–70,000 บาทจากค่างวดทั้งปีราว 150,000 บาท ถ้าเป็นอัตราลอยตัว 6% สัดส่วนที่ตัดเงินต้นจะน้อยลงมาก
เพราะดอกเบี้ยคิดจากเงินต้นคงเหลือ ช่วงต้นสัญญาเงินต้นยังสูง ดอกเบี้ยจึงกินค่างวดไปมาก เหลือตัดเงินต้นน้อย พอเงินต้นลดลงสัดส่วนที่ตัดเงินต้นจะเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ช่วงท้ายจึงลดเร็วกว่ามาก
ดูเงินต้นคงเหลือ ณ ปีที่จะรีไฟแนนซ์ วางแผนว่าจะโปะเมื่อไรคุ้มสุด ตรวจสอบยอดที่ธนาคารเรียกเก็บ และประเมินดอกเบี้ยรายปีสำหรับใช้สิทธิ์ลดหย่อนภาษี
หักลดหย่อนได้ตามที่จ่ายจริงแต่ไม่เกิน 100,000 บาทต่อปี ต้องใช้หนังสือรับรองดอกเบี้ยที่ธนาคารออกให้เป็นหลักฐานตอนยื่นภาษี
เปลี่ยน ธนาคารไทยส่วนใหญ่คำนวณค่างวดใหม่เมื่ออัตราดอกเบี้ยเปลี่ยน เพื่อให้ผ่อนหมดภายในระยะเดิม บางแห่งคงค่างวดไว้เท่าเดิมแล้วยืดระยะออกไปแทน ควรถามเงื่อนไขให้ชัดตอนทำสัญญา